Mission: IT Action
Arnold van der Veen Meerstadt twee keer naast elkaar: links als coureur met helm in een rode auto, rechts als piloot met autopilot in een witte auto, met de tekst Over een race die niemand heeft afgesproken

Ben jij een racer of een piloot?

Wie tegen de maximumsnelheid rijdt wordt bijna altijd ingehaald, en staat even later weer naast dezelfde auto's bij de file. Harder rijden voelt als controle, maar is precies andersom: de piloot wint niet de race, wel de reis.

Over een race die niemand heeft afgesproken.

Sinds bijna een jaar rijd ik gewoon de maximumsnelheid. Autopilot aan, rechterbaan, rustig van A naar B. Het begon als een experiment om te kijken wat er gebeurt als je besluit gewoon zuinig en ontspannen te rijden.

Inmiddels ben ik ruim twintigduizend kilometer verder en een observatie dringt zich steeds opnieuw op: wanneer je tegen de maximumsnelheid rijdt, word je bijna altijd ingehaald. Niet alleen door sportauto’s of haastige leasebakken, maar net zo goed door mini’s, busjes, vrachtwagens, Flixbussen en ander inefficient speelgoed. Het merkwaardige is alleen dat je diezelfde auto’s een paar kilometer verder vaak weer naast je ziet staan bij een file, verkeerslicht of wegversmalling.

Snelheid is vaak een illusie.

Als je het rationeel bekijkt is het een vreemde rekensom. Sneller rijden kost meer energie, meer slijtage, meer kans op boetes en meer stress, terwijl de tijdswinst meestal klein blijft. Toch voelt verkeer vaak als een impliciete wedstrijd. Zodra iemand voor je rijdt ontstaat de neiging om erlangs te willen. Even opschuiven, even inhalen, even laten zien dat je vooruitkomt.

Dat gedrag herken ik overigens maar al te goed, omdat ik jarenlang ook zo reed. Sinds mijn achttiende, mijn eerste politiecontact had ik binnen een half uur na het ophalen van mijn rijbewijs, heb ik iets te vaak voor het hekje gestaan vanwege te hard rijden. De kick van snelheid en het gevoel dat je opschiet ken ik dus uit eigen ervaring.

We rijden harder om controle te voelen, en raken juist de controle kwijt.

In het verkeer lijken er grofweg twee soorten bestuurders te bestaan. De racer ziet elke rit als een kleine competitie en probeert steeds een plek op te schuiven, nog even in te halen en net iets sneller te zijn dan de rest. De piloot kijkt anders naar dezelfde auto en ziet hem meer als een systeem dat je bedient. Snelheid constant, energieverbruik laag, autopilot aan en met een muziekje op de achtergrond gewoon van A naar B reizen in plaats van racen.

Maar hoe harder je rijdt, des te meer je moet reageren op verkeer, remlichten, flitsers en onverwachte situaties. Harder rijden voelt als controle, maar het is precies andersom.

De piloot wint. Niet de race, maar de reis. Dus ik ben benieuwd: rijd jij als racer of als piloot?

  • reflectie
  • leiderschap
  • systeemdenken
  • gedrag

Terug naar alle artikelen